190 lat temu na Podlasiu, nad rzek\u0105 Narew, dosz\u0142o do decyduj\u0105cych boj\u00f3w wojny polsko-rosyjskiej. Wi\u0105za\u0142o si\u0119 to z planem zaczepnym armii polskiej \u2013 wypraw\u0105 na carskie gwardie, dowodzone przez wielkiego ksi\u0119cia Micha\u0142a. Inicjatorem tej polskiej majowej ofensywy (1831 r.) by\u0142 gen. Ignacy Pr\u0105dzy\u0144ski, kt\u00f3ry przekona\u0142 do tego manewru wodza naczelnego gen. Jana Skrzyneckiego. Nieco sp\u00f3\u017aniony po\u015bcig za gwardi\u0105 by\u0142 prowadzony przez g\u0142\u00f3wne zgrupowanie, podzielone na dwie kolumny. 20 maja polski III korpus jazdy i 2 dywizj\u0119 piechoty skierowano przez Le\u015bniki i Kr\u00f3le na Z\u0142otori\u0119 a 1. i 3. DP przez Zawady na Tykocin. Wojskiem polskim atakuj\u0105cym gwardi\u0119 w Tykocinie dowodzi\u0142 gen. I. Pr\u0105dzy\u0144ski, kt\u00f3remu pomaga\u0142 w tym przyby\u0142y z Francji pu\u0142kownik Langermann (obraz S. Dulaca). \u015acigaj\u0105c uchodz\u0105ce oddzia\u0142y carskiej gwardii 21 maja Polacy zdobyli mosty i cz\u0119\u015b\u0107 rosyjskich tabor\u00f3w. Nast\u0119pnego dnia armia polska wzi\u0119\u0142a udzia\u0142 w nabo\u017ce\u0144stwie polowym na rynku przed ko\u015bcio\u0142em parafialnym.<\/p>\n
W trakcie dalszego po\u015bcigu 21 maja pod Z\u0142otori\u0105 dosz\u0142o do pojedynku artylerii polskiej z rosyjsk\u0105 artyleri\u0105 gwardii. Polsk\u0105 4. bateri\u0105 artylerii lekkokonnej dowodzi\u0142 pu\u0142kownik (p\u00f3\u017aniejszy genera\u0142) J\u00f3zef Bem. Gen. J. Skrzynecki zaskoczy\u0142 zaledwie pu\u0142k huzar\u00f3w z 2 dzia\u0142ami z gwardii, kt\u00f3re poleci\u0142 ostrzeliwa\u0107 baterii Bema. Wykonuj\u0105c rozkaz p\u0142k J. Bem wydzieli\u0142 z podleg\u0142ego mu sk\u0142adu pluton artylerii por. Rupniewskiego, kt\u00f3ry ustawi\u0142 na \u015brodku drogi wiod\u0105cej do mostu i rozpocz\u0105\u0142 ogie\u0144 na Z\u0142otori\u0119, co wywo\u0142a\u0142o ogie\u0144 artylerii gwardii. Nale\u017cy podkre\u015bli\u0107, ze ogie\u0144 tej artylerii by\u0142 tak intensywny, \u017ce w pewnym momencie odizolowa\u0142 te dwa dzia\u0142a od pozosta\u0142ej baterii. B\u0119d\u0105cy przy plutonie Bem dawa\u0142 osobisty przyk\u0142ad opanowania i niezwyk\u0142ej odwagi, co si\u0119 udziela\u0142o \u017co\u0142nierzom i pozwoli\u0142o im wytrwa\u0107 na stanowiskach ogniowych.<\/p>\n
Zwyci\u0119ska bitwa o Tykocin i walki pod Z\u0142otori\u0105 nie mia\u0142y jednak wi\u0119kszego znaczenia militarnego dla los\u00f3w powstania listopadowego. Tego dnia do g\u0142\u00f3wnej kwatery zacz\u0119\u0142y nap\u0142ywa\u0107 informacje o ruchach wojsk Iwana Dybicza. W wyniku zaistnia\u0142ej sytuacji 23 maja armia polska opu\u015bci\u0142a Tykocin, kieruj\u0105c si\u0119 w kierunku \u0141om\u017cy i Ostro\u0142\u0119ki.<\/p>\n
Materialnym \u015bwiadectwem walk pod Z\u0142otori\u0105 jest znaleziony tam przez Wac\u0142awa Roszkowskiego (na polu przed mostem) orze\u0142 z \u0142adownicy polskiego \u017co\u0142nierza z 2. pu\u0142ku u\u0142an\u00f3w, kt\u00f3ry znajduje si\u0119 w zbiorach znanego kolekcjonera i regionalisty Jana Adamskiego.<\/p>\n
Zdaniem Towarzystwa Przyjaci\u00f3\u0142 Choroszczy ten fakt historyczny nale\u017ca\u0142oby upami\u0119tni\u0107 okoliczno\u015bciow\u0105 tablic\u0105 umieszczon\u0105 na g\u0142azie w miejscu tych walk (Z\u0142otoria Komora), w pobli\u017cu obecnego budynku Szko\u0142y Podstawowej w Z\u0142otorii. Dodatkowym elementem mog\u0142aby by\u0107 tablica informacyjna z opisem majowych walk z 1831 roku. Dzi\u0119kuj\u0105c w\u0142adzom samorz\u0105dowym za fachow\u0105 opiek\u0119 nad miejscami pami\u0119ci narodowej w gminie Choroszcz liczymy r\u00f3wnie\u017c na pomoc w tym przedsi\u0119wzi\u0119ciu.<\/p>\n
J\u00f3zef Waczy\u0144ski<\/strong><\/em> Wyprawa wojsk polskich na rosyjsk\u0105 gwardi\u0119, rys. Leszek Nabia\u0142ek w: Norbert Kasperek, Decyduj\u0105ce starcie. Wyprawa na gwardi\u0119 i bitwa pod Ostro\u0142\u0119k\u0105, \u201eM\u00f3wi\u0105 Wieki\u201d. Magazyn historyczny, nr 11\/11 (622), Listopad 2011<\/p>\n\n\n\n Medal Virtuti Militari z 1792 r. (kopia), Polski Znak Honorowy, z ros. Polska Odznaka Zaszczytna za Zas\u0142ugi Wojenne \u2013 odznaka pami\u0105tkowa Imperium Rosyjskiego, nadawana po st\u0142umieniu powstania listopadowego, (kopia), Krzy\u017c Kawalerski Orderu Virtuti Militari (kl. III) z okresu mi\u0119dzywojennego – ze zbior\u00f3w Jana Adamskiego, fot. TPCh<\/p>\n\n\n\n J\u00f3zef Bem w powstaniu 1848 udekorowany w\u0119gierskimi odznaczeniami, fot. pl.wikipedia.org\/wiki\/J\u00f3zef_Bem<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" 190 lat temu na Podlasiu, nad rzek\u0105 Narew, dosz\u0142o do decyduj\u0105cych boj\u00f3w wojny polsko-rosyjskiej. Wi\u0105za\u0142o si\u0119 to z planem zaczepnym<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":48924,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-48917","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48917"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=48917"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48917\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":48928,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/48917\/revisions\/48928"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/48924"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=48917"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=48917"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=48917"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
prezes zarz\u0105du Towarzystwa Przyjaci\u00f3\u0142 Choroszczy<\/strong><\/em><\/p>\n\n\nngg_shortcode_0_placeholder\n\n\n\n