{"id":55711,"date":"2024-02-12T13:30:54","date_gmt":"2024-02-12T12:30:54","guid":{"rendered":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/?p=55711"},"modified":"2024-02-12T13:08:17","modified_gmt":"2024-02-12T12:08:17","slug":"105-rocznica-wyzwolenia-choroszczy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/?p=55711","title":{"rendered":"105. rocznica Wyzwolenia Choroszczy"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/p>\n

Wielka wojna, kt\u00f3ra wybuch\u0142a w Europie w ko\u0144cu lipca 1914 roku (nazwana p\u00f3\u017aniej I wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105) mia\u0142a by\u0107, wed\u0142ug teoretyk\u00f3w wojskowo\u015bci, przeprowadzona b\u0142yskawicznie. Sojusz Niemiec, Austro-W\u0119gier i W\u0142och (Tr\u00f3jprzymierze) przeciw aliansowi Francji, Wielkiej Brytanii i Rosji (Tr\u00f3jporozumienie) mia\u0142 przynie\u015b\u0107 tym pierwszym dominacj\u0119 w polityce europejskiej i zwi\u0119kszy\u0107 ich rol\u0119 w \u015bwiatowym systemie kolonialnym. Dla Polak\u00f3w by\u0142 to pierwszy od ponad wieku konflikt mi\u0119dzy pa\u0144stwami zaborczymi, kt\u00f3ry pozwala\u0142 mie\u0107 nadziej\u0119 na odbudow\u0119 pa\u0144stwa polskiego.<\/p>\n

Armie niemiecka i austro-w\u0119gierska star\u0142y si\u0119 z wojskami rosyjskimi na ziemiach polskich. Wojna o charakterze manewrowym powodowa\u0142a wielkie straty i zniszczenia na obszarze dzia\u0142a\u0144 zbrojnych. Walki toczy\u0142y si\u0119 ze zmiennym szcz\u0119\u015bciem do po\u0142owy 1915 r., kiedy to jedna z kolejnych ofensyw armii niemieckiej i austro-w\u0119gierskiej zdo\u0142a\u0142a zaj\u0105\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 ziem etnicznie polskich, a Rosjanie wycofali si\u0119 na lini\u0119 rzek Niemen-Bug. Dalsze, ci\u0119\u017ckie walki na tym froncie mia\u0142y miejsce szczeg\u00f3lnie w 1916 roku. Nieudane ofensywy i wielkie straty osobowe doprowadzaj\u0105 do wrzenia rewolucyjnego w armii rosyjskiej. W 1917 r. w Rosji wybuch\u0142a rewolucja lutowa, nast\u0119pnie, m. in. w wyniku braku sukces\u00f3w na froncie, rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 rewolucja pa\u017adziernikowa. Bolszewicy, kt\u00f3rzy przej\u0119li w\u0142adz\u0119 w Piotrogrodzie i Moskwie, ostatecznie zgodzili si\u0119 ze stanowiskiem Lenina, aby podpisa\u0107 separatystyczny pok\u00f3j z pa\u0144stwami Tr\u00f3jprzymierza. G\u0142\u00f3wnym warunkiem pokojowym by\u0142o przej\u0119cie zdobyczy terytorialnych przez zwyci\u0119zc\u00f3w. Traktat pokojowy podpisano 3 marca 1918 w Brze\u015bciu Litewskim.<\/p>\n

Bardzo ci\u0119\u017ckie walki pozycyjne na froncie zachodnim, a zw\u0142aszcza przy\u0142\u0105czenie si\u0119 Amerykan\u00f3w do wojny po stronie Tr\u00f3jporozumienia, przyczyni\u0142y si\u0119 do przegranej Niemiec i rewolucji spo\u0142ecznej. Dnia 11 listopada w Compi\u00e8gne dosz\u0142o do podpisania zawieszenia broni na froncie zachodnim. Data ta, z racji przekazania wojskowej w\u0142adzy zwierzchniej J\u00f3zefowi Pi\u0142sudskiemu, sta\u0142a si\u0119 symbolem odzyskania przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci po 123 latach trwania rozbior\u00f3w.<\/p>\n

Parali\u017c niemieckiej administracji cywilnej i wojskowej spowodowa\u0142 \u017cywio\u0142owe organizowanie si\u0119 struktur lokalnych i pa\u0144stwowych na ziemiach polskich. Choroszcz, kt\u00f3ra do 1915 r. realnie znajdowa\u0142a si\u0119 w guberni grodzie\u0144skiej Imperium Rosyjskiego, by\u0142a, podobnie jak tereny Kongres\u00f3wki, zarz\u0105dzana do ko\u0144ca wojny przez wojskow\u0105 administracj\u0119 niemieck\u0105. Bia\u0142ystok i okolice zosta\u0142y przej\u0119te przez wojsko polskie dopiero na mocy tzw. \u201eumowy bia\u0142ostockiej\u201d, zawartej 5 lutego 1919 r. Umowa ta zak\u0142ada\u0142a przekazanie teren\u00f3w wzd\u0142u\u017c linii kolejowej Brze\u015b\u0107 Litewski \u2013 Bielsk Podlaski \u2013 Bia\u0142ystok \u2013 Grajewo w p\u00f3\u017aniejszym terminie, poniewa\u017c kolej\u0105 wraca\u0142y transporty wojsk niemieckich z frontu wschodniego.  Ostatni transport wojsk niemieckich wyjecha\u0142 z Bia\u0142egostoku 19 lutego, przez co dzie\u0144 ten symbolicznie przyj\u0119to za dat\u0119 odzyskania niepodleg\u0142o\u015bci przez Bia\u0142ystok i jego okolice.<\/p>\n

Cho\u0107 wszyscy zaborcy przegrali wojn\u0119, to jednak dla miejscowych dopiero rozpoczyna\u0142 si\u0119 trud odbudowy po zniszczeniach i zawierusze wojennej\u2026<\/p>\n

105. <\/strong>rocznica Wyzwolenia Choroszczy, przypadaj\u0105ca w 2024 roku w poniedzia\u0142ek 19 lutego, poprzedzona b\u0119dzie weekendowymi wydarzeniami: Biegiem z okazji Wyzwolenia Choroszczy oraz Kawiarenk\u0105 Historyczn\u0105, podczas kt\u00f3rej odb\u0119dzie si\u0119 promocja wydawnictwa \u201eChoroszcz 1919-2023. Liderzy, mandatariusze, spo\u0142ecznicy\u201d.<\/strong><\/p>\n

Burmistrz Choroszczy oraz Miejsko-Gminne Centrum Kultury i Sportu w Choroszczy zapraszaj\u0105 serdecznie przedstawicieli instytucji i organizacji, mi\u0142o\u015bnik\u00f3w historii i sportu, a tak\u017ce mieszka\u0144c\u00f3w do wsp\u00f3lnego uczczenia tego wydarzenia.<\/p>\n

W sobot\u0119, 17 lutego, o godz. 12:00 na Rynku 11 Listopada w Choroszczy zainagurowany zostanie Bieg Wyzwolenia i Bieg Rodzinny.<\/strong><\/p>\n

Blisko 10-kilometrowy bieg przebiega\u0107 b\u0119dzie ulicami: Mickiewicza \u2013 Pi\u0142sudskiego \u2013 drog\u0105 do Sienkiewicz \u2013 Szos\u0105 Kruszewsk\u0105 (\u015bcie\u017cka rowerowa) \u2013 Zastawie II \u2013 Zastawie I \u2013 Dominika\u0144sk\u0105 \u2013 Rynek 11 Listopada. Osoby zainteresowane mog\u0105 zg\u0142asza\u0107 ch\u0119\u0107 udzia\u0142u przez system internetowy, kt\u00f3ry zawieszony b\u0119dzie 14 lutego 2024 r. Po tym terminie zg\u0142oszenia b\u0119d\u0105 mo\u017cliwe wy\u0142\u0105cznie w dniu zawod\u00f3w w Biurze Organizatora w godzinach 09:30\u201311.15, pod warunkiem dost\u0119pno\u015bci wolnych miejsc.<\/p>\n

Du\u017co kr\u00f3tszym dystansem, skoncentrowanym wok\u00f3\u0142 centrum zawod\u00f3w, b\u0119dzie nowa inicjatywa jak\u0105 jest bieg rodzinny, kt\u00f3ry ma mie\u0107 wymiar symboliczny i integracyjny, bowiem organizatorzy zapraszaj\u0105 do udzia\u0142u w nim rodzic\u00f3w z dzie\u0107mi, nieco mniej wprawnych biegaczy, przedstawicieli organizacji i instytucji oraz senior\u00f3w. Tu liczy\u0107 si\u0119 b\u0119dzie ju\u017c nie czas, a udzia\u0142. Tras\u0119 b\u0119dzie mo\u017cna wsp\u00f3lnie przebiec, pokona\u0107 truchtem lub przej\u015b\u0107 szybkim marszem. Na uczestnik\u00f3w b\u0119d\u0105 czeka\u0107 symboliczne pami\u0105tki oraz znicze w barwach flagi Choroszczy, kt\u00f3re zostan\u0105 zapalone przez sportowc\u00f3w pod Pomnikiem Niepodleg\u0142o\u015bci. Zg\u0142oszenia na bieg rodzinny przyjmowane s\u0105 bezpo\u015brednio w Centrum Kultury lub telefonicznie.<\/p>\n

Warto doda\u0107, \u017ce Trasa Biegu g\u0142\u00f3wnego z Okazji Wyzwolenia Choroszczy w 2024 r. przejdzie te\u017c swoj\u0105 atestacj\u0119, tak by kolejna edycja wydarzenia by\u0142a jak najwy\u017cszej jako\u015bci. Atest trasy \u2013 czyli nic innego jak precyzyjny pomiar dystansu, by\u0142 kiedy\u015b domen\u0105 imprez mistrzowskich, obecnie za\u015b podnosi warto\u015b\u0107 wydarzenia i decyduje o jego konkurencyjno\u015bci. Atestacji biegu w okresie wiosennym dokona pan Tadeusz Dzieko\u0144ski, kt\u00f3ry jest pe\u0142nomocnikiem PZLA do spraw atestacji tras w biegach ulicznych.<\/p>\n

W niedziel\u0119, 18 lutego, godz. 19:00 na aula w Centrum Kultury w Choroszczy odb\u0119dzie si\u0119 promocja wydawnictwa \u201eChoroszcz 1919-2023. Liderzy, mandatariusze, spo\u0142ecznicy\u201d. <\/strong><\/p>\n

Ju\u017c niemal\u017ce tradycj\u0105 sta\u0142y si\u0119 towarzysz\u0105ce patriotycznym wydarzeniom Kawiarenki Historyczne, organizowane wsp\u00f3lnie z Towarzystwem Przyjaci\u00f3\u0142 Choroszczy. Tym razem wydarzenie b\u0119dzie mia\u0142o charakter wyj\u0105tkowy, bo skoncentrowane b\u0119dzie wok\u00f3\u0142 najnowszej pozycji ksi\u0105\u017ckowej, wydanej przez Urz\u0105d Miejski w Choroszczy, a zawieraj\u0105cej przekr\u00f3j artyku\u0142\u00f3w historycznych przygotowanych przez historyk\u00f3w oraz pasjonat\u00f3w historii Choroszczy. B\u0119dzie to z pewno\u015bci\u0105 najbardziej obszerna jak dot\u0105d pozycja o tak szerokim spektrum temat\u00f3w z zakresu historii naszej miejscowo\u015bci.<\/p>\n

W promocji ksi\u0105\u017cki udzia\u0142 wezm\u0105 zar\u00f3wno historycy pracuj\u0105cy przy jej wydaniu, jak r\u00f3wnie\u017c w\u0142odarze Choroszczy, kt\u00f3rzy przez lata mieli nie lada wp\u0142yw na rozw\u00f3j naszej gminy.<\/p>\n

W poniedzia\u0142ek, 19 lutego o godz. 18:00 w Ko\u015bciele w Choroszczy odprawiona zostanie msza \u015bwi\u0119ta za ojczyzn\u0119.<\/strong><\/p>\n

Organizatorzy, nie odst\u0119puj\u0105c od tradycyjnego \u2013 patriotycznego akcentu \u015bwi\u0119ta, zapraszaj\u0105 do wsp\u00f3lnej modlitwy w intencji naszych bohater\u00f3w, po zako\u0144czeniu kt\u00f3rej ok. godz. 19.00 b\u0119dzie mo\u017cna symbolicznie zapali\u0107 znicze oraz z\u0142o\u017cy\u0107 kwiaty pod Pomnikiem Niepodleg\u0142o\u015bci na Rynku 11 Listopada w Choroszczy. Akt ten b\u0119dzie ostatnim akcentem wydarze\u0144 skupionych wok\u00f3\u0142 105. rocznicy Wyzwolenia Choroszczy.<\/p>\n

Wszystkich mieszka\u0144c\u00f3w Gminy Choroszcz oraz osoby zainteresowane organizatorzy zapraszaj\u0105 do wsp\u00f3lnego uczczenia, w wybranej dla siebie formie, 105. rocznicy Wyzwolenia Choroszczy, czy to w duch sportowej rywalizacji, historycznej refleksji czy patriotycznym i symbolicznym ge\u015bcie. Bo warto pami\u0119ta\u0107 o swojej historii, warto pami\u0119ta\u0107 o swoich bohaterach!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wielka wojna, kt\u00f3ra wybuch\u0142a w Europie w ko\u0144cu lipca 1914 roku (nazwana p\u00f3\u017aniej I wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105) mia\u0142a by\u0107, wed\u0142ug teoretyk\u00f3w<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":55712,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-55711","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wydarzenia"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/55711"}],"collection":[{"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=55711"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/55711\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":55713,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/55711\/revisions\/55713"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/55712"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=55711"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=55711"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gazeta.choroszcz.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=55711"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}